Δελτάριο Ι

Μια νύχτα.
Να ξοδευτούμε σε ένα λαϊκό μαγαζί.
Σαν σε παλιά καρτ-ποστάλ του `50.
Να σμίξω το όνειρο μου στον ενεστώτα χρόνο σου.

Σελιδοδείκτης 16.03.2015

Σελιδοδείκτης 39ος

Knut Hamsun  Η Πείνα

εισαγωγή Paul Auster

μτφρ.-επίμετρο: Δ. Παπαγρηγοράκης

εκδ. Μεταίχμιο, Αθήνα 2014

γράφει η Νίκη Κώτσιου

Ο σελιδοδείκτης -μια νέα στήλη- κάνει τα πρώτα της βήματα. Κάθε Δευτέρα θα συναντάει βιβλία και θα μεταφέρει μια πρόταση ανάγνωσης. Βιβλία που διαβάσαμε ή και εκείνα που μας περιμένουν υπομονετικά. Έτσι, για να αποφύγουμε τον υποκειμενισμό της δικής μας ανάγνωσης, καταξιωμένες πένες  οδηγούν την παρουσίαση.

Τα δεύτερα, δικά μου! 15.03.2015

[...]Κούρασαν το κορμί τους στο παιγνίδι των κορμιών. Είναι ο κόσμος μια πόλη, δυό άνθρωποι, ένα πιάτο φαγητό, ένα κρεβάτι, ένα αγκάθι, μια αγκαλιά. Τα μάτια σου. Ένα μπουκάλι αλκοόλ. Ένα χελιδόνι έτοιμο για το ταξίδι της αναχώρησης.  Κράτησα βέβαια, και σημεία αναφοράς. Τα γράμματά σου, τη μελαγχολία του Φάνη, το κόκκινο πουλόβερ... 

 

ΥΓ. Διαβάζουμε πάντα την Μαργαρίτα

  

Α.ΣΤΕΓΟΣ [15.03.2015]

Ρωγμή

"Φοβάμαι"...έλεγες στον σύντροφο Δ. "Φοβάμαι για πολλά"... 

Ο φόβος σε έκλεισε στο καβούκι σου. Μα τα δύσκολα είναι μπροστά, σκέφτηκα. Όπως και ο δρόμος. Επέλεξες να τον προχωρήσουμε χωριστά.  Σεβαστό.  Μα, άφησέ τον καθαρό... Τα έχουμε ξαναπεί: "...στους χωρισμούς και στις μετακομίσεις πάντα οι χώροι μένουν  καθαροί: Εκείνοι που αφήνεις και εκείνοι που πηγαίνεις...".  

Μη το ξεχνάς.

 
Ο φόβος σου έγινε οργή. 
Οι... Άλλοι είναι πάλι -είναι ξανά και ξανά- οι εχθροί. 
Γυρνάς στο παρελθόν σου. 
Καλό λογαριασμό να κρατάς. 
Να γράφεις με μολύβι τα νέα σου λάθη.

Ανέστης Ευαγγέλου Κέντημα

ποιητικό ανθολόγιο 2015

 

[ με κοσμήματα αγαπημένων εικαστικών... ]

για τον Μάρτιο: Δημήτρης Τζάνης

Κέντημα

Καθώς χαράζουνε το δέντρο της μαστίχας
με ξυραφάκι ή με μαχαίρι κοφτερό
και κέντημα το λεν
κι εκείνο βγάζει δάκρυ που ευωδάει
και το μαζεύουν κόμπο κόμπο-
όμοια
με ξυραφάκι και μαχαίρι κοφτερό
χαράχτηκε απ` τα χρόνια η ζωή μου
κι απ` του κορμιού τις ρωγμές ανάβλυσαν
σταλιά σταλιά οι λιγοστοί μου στίχοι.

Ανέστης Ευαγγέλου  Τα ποιήματα [1956-1993], εκδόσεις Καπάνι, Θεσσαλονίκη 2007

Ο Ανέστης Ευαγγέλου (1937-1994) γεννήθηκε και έζησε στη Θεσσαλονίκη. Στη λογοτεχνία εμφανίστηκε το 1960 με την ποιητική συλλογή Περιγραφή εξώσεως. Από τότε δημοσίευσε άλλα επτά ποιητικά βιβλία (Μέθοδος αναπνοής, 1966, Αφαίμαξη '66-'70, 1971, Ποιήματα 1956-1970, 1974, Διάλειμμα, 1976, Χάι κάι, 1978, Απογύμνωση, 1979, Η Επίσκεψη και άλλα ποιήματα, 1987, Το χιόνι και η ερήμωση). Το 1988 συγκέντρωσε σε έναν τόμο όλη την ως τότε ποιητική δημιουργία του, που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Παρατηρητής με τον τίτλο Τα Ποιήματα, 1956-1986. Έγραψε επιπλέον και δημοσίευσε τα πεζογραφήματα Το Ξενοδοχείο και το σπίτι 1966 (επανέκδοση, διευρυμένη με τον τίτλο, Το ξενοδοχείο και το σπίτι και άλλα πεζά, Νεφέλη, 1985), το βιβλίο Ανάγνωση και γραφή (Παρατηρητής, 1981), στο οποίο συγκέντρωσε κείμενα λογοτεχνικής κριτικής, και το δοκίμιο Εννέα εκδοχές για την ποίηση και την ποιητική (Παρατηρητής, 1990).
Τη χρονιά του θανάτου του, το 1994, κυκλοφόρησε η τελευταία του ποιητική συλλογή, Το χιόνι και η ερήμωση, από τις εκδόσεις Χειρόγραφα, καθώς και η ποιητική ανθολογία Η δεύτερη μεταπολεμική ποιητική γενιά 1950-1970, από τις εκδόσεις Παρατηρητής. Το 1995, κυκλοφόρησε πάλι η πρώτη του ποιητική συλλογή, Περιγραφή εξώσεως, από τις εκδόσεις Χειρόγραφα. Έργα του έχουν μεταφραστεί σε πολλές ξένες γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, ιταλικά, πολωνικά, ρουμάνικα, ολλανδικά και σλοβενικά).

Δημήτρης Τζάνης  Άτιτλο έργο, λάδι σε χαρτί, 21Χ30 cm  [από την έκθεση "αγέλαστο σώμα", 2014]

Η αντίδραση ενός παιδιού

Ο ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΣ γίνεται 90 χρονών

Ο Ολυμπιακός μπήκε στη ζωή μου πολλά-πολλά χρόνια πίσω, όταν η TV πρόβαλλε τον τελικό του Κυπέλλου,  σε  περιγραφή του Μανώλη Μαυρομάτη.

Καλοκαίρι του 1976. Μια ζεστή βραδιά, στο πατρικό σπίτι, η βεράντα ολάνθιστη και στο σαλόνι, σε θέση κεντρική η τηλεόραση, όλη η οικογένεια μαζί. Ασπρόμαυρη ΤV,  έγχρωμα όνειρα ενός 9χρονου πιτσιρικά. [σήμερα, 38 χρόνια αργότερα, στο ίδιο δωμάτιο,  γράφω αυτό το σημείωμα. Παρατηρώ ταυτόχρονα και αδιάλειπτα όσες αλλαγές έχουν συμβεί.]

Ο πατέρας μου ίσως να μην είχε πάει στο γήπεδο ποτέ. Σίγουρα, μαζί δεν πήγαμε ! Σκέφτομαι τώρα, ότι μέχρι εκείνη τη βραδιά του Ιουνίου, μάλλον λίγο ποδόσφαιρο είχα δει,  μάλλον λίγο είχα επίσης παίξει… Κι όμως έμεινα μπροστά στην τηλεόραση παραπάνω από δύο ολόκληρες ώρες…

Σελιδοδείκτης 09.03.2015

Σελιδοδείκτης 38ος

Μάριος Χάκκας 

ΑΠΑΝΤΑ

εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ Αθήνα 1978 

[5η έκδοση 2008]

γράφει ο Γιώργος Βαϊλάκης

Ο σελιδοδείκτης -μια νέα στήλη- κάνει τα πρώτα της βήματα. Κάθε Δευτέρα θα συναντάει βιβλία και θα μεταφέρει μια πρόταση ανάγνωσης. Βιβλία που διαβάσαμε ή και εκείνα που μας περιμένουν υπομονετικά. Έτσι, για να αποφύγουμε τον υποκειμενισμό της δικής μας ανάγνωσης, καταξιωμένες πένες  οδηγούν την παρουσίαση.

Τα δεύτερα, δικά μου! [08.03.2015]

[...]Κούρασαν το κορμί τους στο παιγνίδι των κορμιών. Είναι ο κόσμος μια πόλη, δυό άνθρωποι, ένα πιάτο φαγητό, ένα κρεβάτι, ένα αγκάθι, μια αγκαλιά. Τα μάτια σου. Ένα μπουκάλι αλκοόλ. Ένα χελιδόνι έτοιμο για το ταξίδι της αναχώρησης.  Κράτησα βέβαια, και σημεία αναφοράς. Τα γράμματά σου, τη μελαγχολία του Φάνη, το κόκκινο πουλόβερ... 

 

ΥΓ. Διαβάζουμε πάντα την Μαργαρίτα

  

Α.ΣΤΕΓΟΣ [08.03.2015]

Στις Γυναίκες

Αφιερωμένο στις γυναίκες... 

Νοιώθουμε ότι ο πιο λαμπρός τόπος είναι η παρουσία τους!

Α.ΣΤΕΓΟΣ

[...]από το κιτρινισμένο αρχείο μου. 

της ΧΡ. Π. από την εφημερίδα Η ΑΥΓΗ 8 Μαρτίου 1991

Όταν οι γυναίκες του ΚΚΕ Εσωτ. και των αυτόνομων ομάδων άνοιγαν το "γυναικείο ζήτημα", η ριζοσπαστική πρωτοβουλία τους ήρθε σε σφοδρή σύγκρουση με τις αναπαυμένες συνειδήσεις, τα πάσης φύσεως κατεστημένα και τις αταλάντευτες ισορροπίες. Όταν οι γυναίκες διαδήλωναν το `89 έξω από τα καλιστεία κι όταν γιόρταζαν τη "μέρα της γυναίκας" στο Ζάπειο, ήταν πολλοί, μα πάρα πολλοί, εκείνοι που ενοχλήθηκαν από τις ακρότητες των φεμινιστριών. Σήμερα οι "ακρότητες" εκείνες ενσωματώθηκαν στο πολιτικό εορτολόγιο και μέσα από την ανάδειξη της νομιμοποίησης της "μιας μέρας" - της μέρας της γυναίκας - αποκρύπτεται η σιωπή των υπόλοιπων ημερών. Όταν οι γυναίκες γιόρταζαν την 8 του Μάρτη -μια μέρα συνδεδεμένη με τους αγώνες των κλωστοϋφαντουργινών της Ν.Υόρκης- επεδίωκαν να προκαλέσουν τη συλλογική αφύπνιση των γυναικών. Σήμερα, η 8η του Μάρτη μοιάζει να εξυπηρετεί την παραμόρφωση της γυναικείας ταυτότητας μέσα από επετειακές, τετριμμένες και αποπροσανατολιστικές ομιλίες. Σήμερα, η "μέρα της γυναίκας" μοιάζει να έχει ολοκληρώσει τον κύκλο της, και η ιστορία προχωρά και τίποτα από τα περασμένα δεν χάνεται. Ας σιγήσουμε λοιπόν. Για να τιμήσουμε αυτά που δεν λέγονται.

η φωτογραφία επίσης από το προσωπικό μου αρχείο

Οι εντιμότατοι φίλοι μου... Μαρίνα Σπανάκη

Στην νέα αυτή στήλη το λόγο θα έχουν… «οι εντιμότατοι φίλοι μου...». Πολίτες αυτής της πόλης, σύντροφοι της καθημερινής μου ζωής, άνθρωποι σημαντικοί… Δίνουμε τις ερωτήσεις και εκείνοι-ες  θα καταθέτουν τις απαντήσεις. Φτιάχνουμε μαζί ένα φωτογραφικό άλμπουμ με περισσότερες λέξεις.

Κρατάμε για εμάς την πολυτέλεια ενός υστερόγραφου...[Α.ΣΤΕΓΟΣ]

Οι εύθραυστες αλήθειες*

γράφει ο Φοίβος Γκικόπουλος

Κάθε άνθρωπος, βαθιά μέσα του, διψάει για την αλήθεια, την ψάχνει, την απαιτεί, αισθάνεται κοροϊδία αν κάποιος του την κρύβει. Ομως πολύ συχνά, ειδικά όταν πιστεύει πως επιτέλους την κατέκτησε, πέφτει θύμα μιας καταστροφικής παρανόησης. Οσο περισσότερο κοιτάμε γύρω μας τόσο περισσότερο βλέπουμε άτομα υποχρεωμένα ν’ αλλάζουν την αλήθεια με τη βεβαιότητα. Στην πραγματικότητα πρόκειται για δύο τελείως διαφορετικά πράγματα: θα μπορούσαμε να πούμε ότι κατά κάποιο τρόπο η βεβαιότητα αποτελεί ένα παραπλανητικό υποκατάστατο της αλήθειας.

Χρίστος Ρουμελιωτάκης Μόνο οι γυναίκες

ποιητικό ανθολόγιο 2015

 

[ με κοσμήματα αγαπημένων εικαστικών... ]

για τον Μάρτιο: Δημήτρης Τζάνης

Μόνο οι γυναίκες

Από του Βάρναλη τις μέρες
ως τα μερόνυχτα του Γκόρπα
πολλά αλλάξανε
της γης οι κολασμένοι δεν βρυχώνται,
η καβαλίνα κι η ροδακινιά εξοστρακίσθηκαν
και το κρασί δεν είναι άρωμα και πτήσις και αφρός
μόνο οι γυναίκες,
α, οι γυναίκες, δύστυχε Θωμά,
όσο περνούν τα χρόνια γίνονται πιο όμορφες
και πιο φασίστρες
και πράμα φυσικό
μας βασανίζουν περισσότερο.

Χρίστος Ρουμελιωτάκης Ξενός ειμί και άλλα ποιήματα εκδόσεις Τυπωθήτω, 2002

Ο Χρίστος Ρουμελιωτάκης γεννήθηκε στην Αργυρούπολη Ρεθύμνης το 1938. Σπούδασε νομική και πολιτικές και οικονομικές επιστήμες. Συμμετείχε στα πολιτικά δρώμενα της εποχής και συμμερίστηκε τη μοίρα και τις περιπέτειες της Αριστεράς. Εμφανίστηκε στα γράμματα με το ποίημα "Πίσω από τα βλέφαρα" στο περιοδικό "Επιθεώρηση Τέχνης", το 1957.Εκδότης του πολιτικού περιοδικού Σχεδία. Ολιγογράφος εξ επιλογής, και ίσως γι' αυτό καίριος και ουσιαστικός στο λόγο του, έχει εκδώσει δύο ποιητικές συλλογές και μια συλλογή δοκιμίων.

Κρατικό βραβείο 2009 [βραβείο δοκιμίου- κριτικής] για το έργο του Ασκήσεις αυτογνωσίας

Δημήτρης Τζάνης: Ερωτική διαμαρτυρία, λάδι 85x68εκ. 

Στον Παρατατικό

 Διήγημα της Κατερίνας Επιτροπάκη

«Πώς σου φαίνεται λοιπόν το πατρικό μου;» Ο Αργύρης στεκόταν στην πόρτα της παιδικής του κρεβατοκάμαρας και με ρώτησε με φωνή ψιθυριστή, σχεδόν συνωμοτικά.

Είχαμε φτάσει πριν από λίγη ώρα, μετά από ένα, ιδιαίτερα κουραστικό είναι αλήθεια, ταξίδι με το ΚΤΕΛ. Προσπαθούσα να τακτοποιήσω τα λιγοστά πράγματα της βαλίτσας μου μέσα στη ντουλάπα. Διέθετε αρκετό χώρο, για την ακρίβεια, ήταν σχεδόν άδεια. Τα περισσότερα ρούχα του ο Αργύρης τα έχει, όπως είναι φυσικό, στο σπίτι της Αθήνας. Τέσσερα χρόνια τώρα λείπει, από τότε δηλαδή που πέρασε στο Πανεπιστήμιο και εγκατέλειψε αυτό το χωριό που βρίσκεται λίγα χιλιόμετρα έξω από  την Κατερίνη, τους γονείς του, τις αδελφές του. Το πατρικό του σπίτι έγινε, από τα πράγματα, η “δεύτερη κατοικία”, εκείνη δηλαδή που καταφεύγει τα Χριστούγεννα, το Πάσχα και ένα μικρό, όσο γίνεται μικρότερο, μέρος του καλοκαιριού. Φέτος αποφασίσαμε πως μετά από δυο χρόνια σχέσης είναι λογικό να περάσουμε το Πάσχα μαζί. Ο Αργύρης επέμενε να έρθουμε μαζί στο χωριό, να γνωρίσω  τους γονείς και την υπόλοιπη οικογένειά του. Ένοιωθε πάντα κάπως μειονεκτικά που μέχρι τώρα μόνο εκείνος γνώριζε τους δικούς μου. Η δική μου οικογένεια μένει στην Αθήνα. Συμπαθούν τον Αργύρη και δεν αντιμετωπίζουν κανένα πρόβλημα με το γεγονός ότι η κόρη τους συγκατοικεί με το φίλο της.